MILMEDICA

Logo MILMEDICA Centrum Medyczne - przychodnia Warszawa Ursus

MILMEDICA Centrum Medyczne

Grypa charakterystyczne objawy, leczenie oraz profilaktyka

Na wstępie zastanówmy się, czym jest grypa? Grypa jest to choroba wirusowa o wysokim potencjale zakaźności wywoływana u ludzi różnymi podtypami wirusa grypy (grypa typu A, grypa typu B, grypa typu C), z czego grypa typu A cechuje się najcięższym przebiegiem. Szczyt zachorowań przypada na okres jesienno-zimowy. Wirusy wywołujące grypę rozprzestrzeniają się drogą kropelkową na skutek kaszlu, kichania, a także w wyniku bliskiego kontaktu z osobą chorą. 

Populacja dzieci i osób starszych jest najbardziej narażona na zachorowanie. Według danych WHO roczna zachorowalność na grypę waha się od 330 mln do 1,5 miliarda ludzi, z czego do 1 mln osób umiera. Szacuje się, że kolejna globalna epidemia grypy może rozprzestrzenić się w 3 miesiące i spowodować do 100 mln zgonów. Według danych NIZP-PZH rocznie choruje na grypę w Polsce ok. 4,5 mln osób.

Czytaj również: Rodzaje grypy

Jakie są objawy grypy?

Wirusy grypy atakują i namnażają się w komórkach nabłonka dróg oddechowych, powodując ich martwicę. Jak już wspomniałam, grypa cechuje się wysoką zakaźnością oraz ostrym przebiegiem. Okres wylęgania trwa od 1 do 4 dni, najczęściej pierwsze objawy grypy pojawiają się w ciągu 48 godzin od kontaktu z osoba chorą. Okres zakaźności dla dorosłych to 1 dzień przed wystąpieniem objawów do 3–5 dni po zachorowaniu. Jakie są charakterystyczne objawy grypy?

Najczęstsze objawy grypy

Jakie są pierwsze objawy grypy? Najczęściej to:

  • nagła wysoka gorączka,
  • bóle głowy,
  • bóle mięśni i stawów,
  • dreszcze,
  • suchy kaszel,
  • katar,
  • złe samopoczucie.

Nietypowe objawy grypy

W przebiegu grypy oprócz typowych objawów wymienionych powyżej mogą pojawić się inne, mniej swoiste takie jak: biegunka i wymioty, które pojawiają się często jako objawy grypy u dzieci, a także ból oczu, brak apetytu czy rozdrażnienie u najmłodszych pacjentów.

Należy jednak pamiętać o tym, że u połowy chorych grypa może przebiegać bezobjawowo.

Trwanie grypy – jak długo trwa leczenie grypy?

Czy można jednoznacznie stwierdzić ile trwa grypa? Grypa zwykle ustępuje samoistnie w ciągu 3-7 dni. Kaszel po grypie oraz ogólne rozbicie mogą się jednak utrzymywać ponad 2 tygodnie. Wirus grypy u dzieci może trwać dłużej nawet do 2 tygodni.

Czynniki ryzyka ciężkiego przebiegu grypy

Do czynników ryzyka ciężkiego przebiegu grypy oraz jej powikłań zalicza się:

  • wiek poniżej 5 lat lub powyżej 55 lat,
  • otyłość z BMI>40,
  • choroby płuc,
  • choroby serca,
  • choroby neurologiczne,
  • choroby nerek, wątroby, metaboliczne,
  • niedobory odporności,
  • ciąża, szczególnie w II i III trymestrze.

Grypa u osób z chorobami serca

Grupa osób, która jest szczególnie narażona na powikłania sercowe po przechorowaniu grypy to populacja dzieci poniżej 5. roku życia, osoby starsze, a także kobiety w ciąży. Dodatkowo pacjenci zmagający się z otyłością i obciążeni cukrzycą znajdują się w grupie ryzyka ciężkiego przebiegu.

Do powikłań kardiologicznych zaliczamy:

  • zawał serca,
  • wirusowe zapalenie mięśnia sercowego i osierdzia,
  • arytmia serca,
  • migotanie przedsionków.

Istotny jest również fakt, iż grypa u osób z chorobami serca ma cięższy przebieg i na jej podłożu może dochodzić do zaostrzenia chorób kardiologicznych.

Grypa u osób z chorobami płuc

Pacjenci z przewlekłymi chorobami płuc to głównie astmatycy oraz osoby, które cierpią na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc. W tej grupie pacjentów zakażenie wirusem grypy stanowi ogromne zagrożenie, które może skutkować zaostrzeniem choroby, powikłaniami, a nawet zgonem.

U pacjentów z chorobami płuc po stwierdzeniu zakażenia konieczne jest leczenie przeciwwirusowe grypy, a w przyszłości profilaktyka przeciwko grypie, czyli szczepienia. Grypa u osób z chorobami płuc może mieć ciężki, a nawet śmiertelny przebieg. Tak ważne jest więc coroczne szczepienie przeciwko grypie.

Grypa u osób w podeszłym wieku

Jak już wspomniałam wirus grypy powoduje ostre zakażenie układu oddechowego. W grupie ryzyka zachorowania i ciężkiego przebiegu są osoby starsze. Seniorzy obciążeni wieloma chorobami przewlekłymi są w grupie ryzyka powikłań grypy, ponieważ może w jej przebiegu dojść do zaostrzenia schorzeń. W populacji ogólnej obserwuje się powikłania przechorowania grypy u 1-5% chorych, natomiast w grupie seniorów pojawiają się u ok. 30% zakażonych.

Ponadto grypa u osób w podeszłym wieku związana jest z ok. 10-krotnie większą śmiertelnością niż w innych grupach wiekowych.

Grypa u osób z chorobami nerek

Także osoby z chorobami nerek znajdują się w grupie zwiększonego ryzyka powikłań grypy. Grypa u osób z chorobami nerek częściej kończy się hospitalizacją na wskutek zaostrzenia choroby podstawowej. W badaniach udowodniono, że szczepienie przeciwko grypie sezonowej istotnie zmniejsza umieralność u pacjentów ze schyłkową niewydolnością nerek.

Grypa u osób z cukrzycą

Zakażenia wirusowe i bakteryjne u osób chorujących na cukrzycę często mają ciężki przebieg i wiążą się z większym ryzykiem powikłań i zgonu. Grypa u osób z cukrzycą zwiększa ryzyko hospitalizacji od 3 do 6-krotnie w porównaniu do populacji nieobciążonej chorobą. Ryzyko śmierci podczas hospitalizacji z powodu grypy u cukrzyków jest jeszcze wyższe. Skuteczną metodą zapobiegania zakażeniom w tej grupie jest coroczne wykonywanie szczepień ochronnych.

Grypa w ciąży

Kobiety w ciąży są w grupie zwiększonego ryzyka powikłań grypy np. poronienia lub porodu przedwczesnego. Dlatego tak ważne jest uświadamianie kobiet planujących ciążę lub będących w ciąży odnośnie szczepienia przeciwko grypie. U kobiet w ciąży, które miały kontakt z osoba chorą na grypę, należy jeszcze przed pojawieniem się ewentualnych objawów włączyć leki przeciwwirusowe.

Objawy grypy i profilaktyka

Diagnostyka oraz test na grypę

Rozpoznanie choroby stawiane jest podczas wizyty lekarskiej na podstawie objawów pacjenta. Dokładny wywiad i badanie przedmiotowe jest kluczem trafnej diagnozy. Inne badania nie są najczęściej potrzebne. W przypadkach wątpliwych lekarz może zlecić przeprowadzenie testów antygenowych w placówce medycznej wykrywających antygeny grypy typów A i B w wymazie z nosa. Taki test na grypę możesz także wykonać w Centrum medyczne Ursus MILMEDICA. Wynik dostępny jest już w ciągu 15 minut od pobrania wymazu. Badania dodatkowe, które mogą być wykorzystywane w diagnostyce grypy, to między innymi wykrywanie materiału genetycznego wirusa (metodą RT-PCR) oraz izolacja wirusa w hodowli.

Przeziębienie a grypa

Jak odróżnić grypę od przeziębienia? Poniżej przedstawiłam tabelę najważniejszych różnic między tymi chorobami, które mam nadzieję ułatwią w przyszłości rozpoznanie.

 

Grypa

Przeziębienie

Czynnik etiologiczny

Wirus grypy typu A.B.C

Różne wirusy

Gorączka

Nagła, wysoka temperatura, u osób starszych możliwa grypa bez gorączki

Częściej stan podgorączkowy narasta powoli

Ból głowy

Często

Rzadko

Ból gardła

Rzadko

Często

Bóle mięśniowo-stawowe

Bardzo nasilone

Niewielkie

Kaszel

Suchy, męczący

Niewielkie nasilenie

Osłabienie

Znacznego stopnia

Niewielkie

Katar

Czasami

Często

Jak zapewne zdążyliście Państwo zauważyć, występują znaczne różnice między grypą a przeziębieniem. Mam nadzieję, że powyższa tabela ułatwi Państwu w przyszłości odróżnianie grypy od przeziębienia. Należy także pamiętać, że grypa u dzieci może mieć inny przebieg i objawy niż te przedstawione w tabeli w przypadku osób dorosłych.

Jak leczyć grypę?

W leczeniu grypy stosowane jest zazwyczaj leczenie objawowe, a skuteczne będą sprawdzone domowe sposoby. Nasuwa się pytanie – jak leczyć grypę domowymi sposobami?  Możemy podawać choremu leki na grypę bez recepty: leki przeciwgorączkowe i leki przeciwbólowe, leki przeciwkaszlowe lub łagodzące katar. Podstawą leczenia jest odpoczynek, regeneracja organizmu oraz odpowiednie nawodnienie. 

Czy należy stosować antybiotyki na grypę?

Grypa jest chorobą wywoływaną przez wirusy, dlatego w jej leczeniu nie należy stosować antybiotyków. Zaleca się natomiast leczenie objawowe grypy, czyli stosowanie leków zmniejszających objawy i poprawiających komfort chorego. Jakie leki na grypę stosuje się w leczeniu? W przypadku osób, będących w grupie ryzyka ciężkiego przebiegu grypy, w tym kobiet w ciąży i małych dzieci, należy zastosować leczenie przeciwwirusowe lekami takimi jak oseltamiwir oraz zanamiwir dostępnymi wyłącznie na receptę po konsultacji z lekarzem.

Zobacz również: Czym jest odporność dziecka i jak możemy ją wzmocnić?

Przeciwwirusowe leczenie grypy

Jak wspomniałam wyżej istnieją leki przeciwwirusowe stosowane w leczeniu grypy. Do tej grupy należy oseltamiwir oraz zanamiwir, a także leki starej generacji jak amantandyna i rymantadyna. Leki te są dostępne wyłącznie na receptę i stosowane u pacjentów z grup ryzyka ciężkiego przebiegu grypy oraz jej powikłań. Warto zauważyć, że skuteczność leczenia jest największa, gdy lek zostanie podany w ciągu 48 godzin od wystąpienia pierwszych objawów.

Częste powikłania po grypie

Czy powikłania po grypie są groźne? Ryzyko powikłań grypy dotyczy głównie osób z grup ryzyka wymienionych wyżej.

Najczęstszymi powikłaniami grypy są:

  • zapalenie płuc – zarówno wirusowe, jak i wtórnie bakteryjne,
  • angina paciorkowcowa,
  • zapalenie mięśnia sercowego,
  • zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych,
  • zapalenie mięśni,
  • inne infekcje górnych dróg oddechowych m.in. ostre zapalenie oskrzeli, ucha środkowego, gardła, krtani i tchawicy.

Ponadto u pacjentów zarażonych wirusem grypy może również dojść do zaostrzenia chorób podstawowych, jak schorzeń serca i układu krążenia, dróg oddechowych i cukrzycy, co w konsekwencji może spowodować nawet zgon chorego. W przypadku kobiet ciężarnych grypa stanowi ryzyko powikłań jak poronienia, przedwczesny poród, a także wady wrodzone dziecka.

Profilaktyka grypy (zapobieganie grypie)

Wiele osób pyta, czy istnieje profilaktyka grypy? Poniższej przedstawiłam najważniejsze zasady, które mogą pomóc w uniknięciu zachorowania.

Szczepienia przeciwko grypie

Jest to podstawowa i wysoko skuteczna metoda profilaktyki zachorowania na grypę, zalecana wszystkim od 6. miesiąca życia. Szczególnie dotyczy to osób z grup ryzyka. Szczepienia można przeprowadzać w całym sezonie infekcyjnym, ale zaleca się, aby był to jego początek. Skuteczność szczepionki wynosi 70-90%. U części pacjentów szczepienie przeciwko grypie jest przeciwwskazane, dlatego decyzję o jego przeprowadzeniu może podjąć jedynie lekarz.

Czytaj więcej: Szczepienia na grypę 2023/2024

Przestrzeganie zasad higieny a profilaktyka przeciwko grypie

Częste mycie rąk, zakrywanie ust i nosa podczas kichania lub kaszlu to jedne z podstawowych zasad profilaktyki. Osoby zakażone wirusem powinny pozostać w domu, dokonać izolacji, aby ograniczyć rozprzestrzenianie się wirusa.

Kiedy zgłosić się niezwłocznie do lekarza?

Objawy, które wymagają pilnej konsultacji z lekarzem:

  • zaburzenia świadomości, utrata przytomności, majaczenie,
  • trudności w poruszaniu się,
  • anuria, czyli brak oddawania moczu, suchość w jamie ustnej,
  • wysoka temperatura niereagująca na leki przeciwgorączkowe,
  • sinica, wybroczyny na skórze,
  • krwioplucie.

W przypadku, gdy leczenie przeciwwirusowe grypy nie przyniesie efektów, konieczne może być leczenie szpitalne.

MILMEDICA Centrum Medyczne

polecane artykuły

pozytywny wynik HPV – co dalej?
GINEKOLOGIA
lek. Katarzyna Kajurek

Pozytywny wynik HPV – co dalej?

Na kontrolnej wizycie ginekologicznej lekarz zaproponował wykonanie testu w kierunku HPV DNA. Nie wiesz, co mówi wynik testu w kierunku HPV? Otrzymałaś pozytywny wynik testu

Kontynuuj czytanie

Leave a Comment

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Scroll to Top